Tyfu bwyd, hel fy nhamaid, a'r byd o nghwmpas i, 700 troedfedd uwchben lefel y môr.

23.4.17

Mari lygatlas

Seren yr ardd ar hyn o bryd ydi Omphalodes (cherry ingram).

Mae'r lluniau yma braidd yn fflat eu lliw, a delweddau digidol fel hyn ddim yn medru cyfleu harddwch y glesni a symlrwydd hyfryd blodau Mari lygatlas.



Wrth bori mewn siop recordiau ail-law yn ddiweddar, mi welis i sengl Angylion Stanli, Mari Fach, ar werth am ugain punt. Mi es adra'n reit handi er mwyn chwilio am y copi brynais i ym 1981 ar ôl gweld y grŵp yn canu yn neuadd Ysgol y Moelwyn.

Ma-ma-ma-ma-ma-ma-ma-Mari Fach, Fy nghariad annwyl i...


Doedd gen i ddim affliw o ddiddordeb mewn blodau ym 1981, ond dwi'n gwbod yn iawn pa Fari sy'n well gen i erbyn heddiw!



21.4.17

'Nôl i'r gwely

Ddwy flynedd yn ôl mi fues i'n newid coed dau wely yn yr ardd gefn, gan feddwl gwneud dau arall yn 2016. Aeth hi'n ddoe arna'i yn gwneud hynny o'r diwedd.


Roedd coed llus -blueberry- yn y gwely triongl, ond doedden nhw ddim yn hoff o'u lle, felly maen nhw wedi mynd i rywle arall. Mae'r mefus alpaidd bach a'r cenin syfi oedd yno hefyd wedi eu symud.

Yn ogystal â phreniau newydd, mae'r pridd wedi'i adnewyddu yn y triongl hefyd, ac mi es i hel meddyliau am un o glasuron Trigger ar Only Fools & Horses  lle mae o'n canmol fod ei frwsh llawr yn 20 oed.   Er ei fod wedi newid y pen 17 o weithiau a'r goes 14 gwaith, ym meddwl y cymeriad hoffus, yr un brwsh oedd o!

Mae llwyth o dywod yn y gwely yma felly moron a phanas fydd hi eleni.

Y bwriad ydi hau pys a ffa yn y gwely hirsgwar 'newydd' heddiw... felly allan a fi...


Cwbl sydd ei angen rwan ydi 'chydig o haul!

[Y mae'r haf yn hir yn dyfod -adnewyddu'r ddau wely arall]


12.4.17

Fel'na ma' hi; a fel'na bydd hi

Blogiwr achlysurol iawn fues i'n ddiweddar mae gen i ofn.

Mi farwodd hard drive ein cyfrifiadur yn ddirybudd, gan fynd a lluniau a dogfennau a dolenni a chyfrineiriau efo fo. Dwi wedi llyncu mul braidd efo pethau digidol wedyn!

Ond dyma fi, efo gliniadur newydd ar fy nglin, yn mwydro eto. Druan ohonoch...

Cen map
Er ein bod wedi cael nifer o ddyddiau braf yn ddiweddar, mae trefn naturiol y ddaear a lwc mul a rhagluniaeth aballu wedi golygu y bu'n rhaid i mi weithio neu deithio neu wneud unrhyw beth ond garddio yn yr haul. Typical! A heddiw, ar y cyntaf o ychydig ddyddiau o wyliau: mae glaw Stiniog wedi dod fel huddug i botas. Eto. Asiffeta bost.

Ond fel'na ma' hi; a fel'na bydd hi hefyd; nes y gwna'i rwbath amdani, 'nde.

Penabyliaid a henna

Am y tro cynta ers blynyddoedd mi es i ar un o deithiau Cymdeithas Edward Llwyd ddydd Sadwrn  (fy nhad a ffrind oedd yn arwain) gan fwynhau sgwrsio'r aelodau a thrydar carlamus hyfryd ehedydd yn yr awyr las. Mi welis i wennoliaid cynta'r flwyddyn hefyd. Er bod arafwch y cerdded yn drysu 'mhen i ar adegau, mi gawson ni daith hyfryd iawn o safle Rhufeinig a Normanaidd Tomen y Mur, heibio Cynfal Fawr, cartref Huw a Morgan Llwyd o Wynedd, i lawr i Warchodfa Natur Genedlaethol Ceunant Cynfal, ac yn ôl heibio Bryn Saeth a Llech Ronw, gan glywed am gysylltiadau niferus yr ardal efo cainc Blodeuwedd yn y Mabinogi.

Mi ganith y ddwy yma gân Titanic yn rhywle... Llyn Morwynion, o ben Y Drum

Mi ges i ddwyawr braf iawn bnawn Llun ar ôl y gwaith hefyd, yn crwydro ardal Beddau Gwyr Ardudwy a Llyn y Drum, efo dwy o'r genod. Dringo'r creigiau a dal penabyliaid, a chael y wefr o wylio ceiliog tinwen yn erlid carlwm rhwng y cerrig uwchben Merddwr Afon Gamallt a Rhyd yr Halen.

Wrth gwrs, roedd y tri ohono' ni'n rhy araf i ystyn am y camera neu'r ffôn i dynnu llun, ond bydd y cof am greaduriaid gwych mewn lleoliad hudolus yn fy nghynnal trwy'r dyddiau glwyb nes byddaf yn gorfod dychwelyd i ngwaith!




19.2.17

Croeso adra

Mi fuo 'na gyfnod pan oedd tair o genod annwyla'r byd yn rhuthro ata'i wrth i mi gyrraedd adra o ngwaith. Wedyn daeth cyfnod pan oeddwn i'n rhedeg i'r drws i'w cyfarch nhw adra o'r ysgol. Ond wrth iddyn nhw gyrraedd eu harddegau fesul un, roedd pethau eraill yn mynd â'u bryd nhw. Trist iawn!

Rhywbeth hollol wahanol sy'n gwneud i mi edrych ymlaen i gyrraedd adra heddiw.

Planhigyn ydi hwnnw.
Llwyn bocs y gaeaf. Sarcoccoca.

Mae'r llwyn yma wedi bod yn crafu byw wrth ddrws y tŷ gwydr yn y cefn, ers i ni ei brynu bedair blynedd yn ôl.

Prif bwrpas ei brynu oedd cael mwynhau'r persawr hyfryd mae'r blodau bach gwyn yn gynhyrchu yn Ionawr a Chwefror.

Syniad hurt oedd rhoi'r hen dlawd wrth ddrws y tŷ gwydr, oherwydd doedden ni byth yn mynd yno yn y gaeaf ac felly byth yn ogleuo'r blodau. Heblaw am hynny doedd o ddim yn hoff o'i le, a phrin wedi tyfu ers cael ei blannu.

Rwan, wedi'i drosglwyddo i bot mawr, a'i osod wrth ddrws ffrynt y tŷ, mae'n edrych yn iachach ac yn ffynnu. O'r herwydd, mae pawb sy'n cyrraedd acw yn cerdded trwy gwmwl o bersawr melys anhygoel.

Aeron a blodau ar bren bocs y gaeaf yr un pryd


Yn Y Cymro wythnos yn ôl (10fed Chwefror), roedd Gerallt Pennant yn son am bwysicrwydd prynu collen ystwyth efo'ch trwyn.


Mae llwyni Hamamelis (witch hazel) -fel bocs y gaeaf- yn adnabyddus am flodau persawrus yn y gaeaf. Petae gen' i le acw, mi fyddwn yn prynu un heb os.


Rhaid bodloni am rwan, ar y Sarcoccoca, ac mae wedi talu ar ei ganfed i'w symud o'r cefn i flaen y tŷ, er nad pob planhigyn fysa'n diolch i ni am wneud hynny yn sicr...

Y pris 'dan ni'n dalu am gael gardd gefn braf, sy'n wynebu'r de ac yn suntrap chwilboeth (ar yr achlysuron prin hynny pan gawn ni weld yr haul yn Stiniog), ydi bod blaen y tŷ wrth reswm, felly, yn wynebu'r gogledd. Ychydig iawn o haul gaiff 'yr ardd' ffrynt, a hynny dim ond yn y bore. Lle oer, cysgodol ydi o weddill y dydd. Ond mae bocs y gaeaf yn ddigon bodlon mewn amodau felly.

Mae yna rywbeth yn wych am gael ogleuo blodau ganol gaeaf. Mae'n braf cael croeso adra.


31.12.16

Blwyddyn Newydd Dda

A llond y tŷ o ffa!


Yn Llundain fuo ni rhwng y Dolig a'r Calan (llond y tŷ o fwg..?).
Y genod i gyd yn mwynhau sioe Mamma Mia, a finna'n cael crwydro...


Edrych am gofeb Catrin Glyndŵr, yn yr ardd goffa lle bu eglwys Sant Swithin. Mi oedd yn dipyn o job ffeindio'r lle a deud y gwir, oherwydd gwaith adeiladu wrth geg y ffordd fach sy'n arwain yno o Cannon St (mwy neu lai gyferbyn â mynedfa gorsaf Cannon St.)

Dwn 'im be dwi'n feddwl o'r cerflun abstract, ond mae geiriau Menna Elfyn yn hyfryd. Atgoffa rhywun o deimlo'r un emosiwn wrth gofeb Gwenllian yn Sempringham

O be wela' i mae'r 'ardd' yn gyfaddawd cyndyn gan ddatblygwyr, mewn dinas sydd yn frith o gannoedd o graeniau, ac yn ferw o adeiladu ymhob twll a chornel. Twll a chornel ydi'r ardd hon a deud y gwir, wedi'i hamgylchynu gan dyrrau dur a gwydr, a'u llond nhw o bobl sy'n malio dim am hanes Catrin a'i theulu druan. Bosib mae dim ond lle i ddianc am smôc ydi'r ardd i'r rhan fwyaf o'i hymwelwyr.









Heb y gofeb, efallai y byddai'n waeth iddyn nhw fod wedi claddu'r ardd ddim. Fydd hi'n derbyn dim haul lle mae hi, ond roedd yn braf cael treulio chwarter awr yno yn ll'nau'r lechen a thynnu lluniau a synfyfyrio.

Hel cwrw fues i wedyn, ar y Strand a Covent Garden, yn chwerthin wrtha' fi fy hun, yn darllen llyfr diweddara' Dewi Prysor.


A hel atgofion am weithio yn Llundain ddiwedd yr wythdegau, a chyfarfod criw o Gymry bob nos Fercher, mewn llond dwrn o dafarnau fel y Marquess of Anglesey.

Dew Wms; Cnwc; Geraint a Mogos; Pedr Pwll Du; ac eraill y mae eu henwau wedi mynd o'r cof uffernol 'ma sydd gen' i. Dyddiau da.


Ond yn ôl at eleni, cael crwydro i gopa Bryn y Briallu cyn dal y trên adra o Euston, i weld cofeb Iolo Morgannwg. Dim gobaith o fedru ll'nau hon, ond roedd hi mewn lle braf iawn. Yn fanno fyddai'n prynu tŷ haf ar ôl ennill ar yr Ewromiliwns.